WYSTAWY STAŁE
Pradzieje Ziem Polskich
Biskupin
Alfabet architektury romańskiej
ABC architektury gotyku


WYSTAWY CZASOWE

WYSTAWY PLANOWANE

 

 

 

 

BAŁKANY - WSPÓLNE DZIEDZICTWO
(od 3 lutego do 31 marca 2017 r.)

Wystawa fotografii autorstwa Ivo Hadjimisheva przedstawia sztukę i architekturę starożytnych cywilizacji bałkańskich od młodszej epoki kamienia do średniowiecza. Bałkany stanowią jeden z najciekawszych regionów kulturowych Europy, czerpiący obficie z dziedzictwa starożytnej Grecji i Rzymu oraz średnio-wiecznego Bizancjum. Przedstawione na fotografiach zabytki wzbudzają nie tylko podziw, ale tez troskę o ich zachowanie dla następnych pokoleń.
Dr Wojciech Brzeziński,
Dyrektor Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie


Skąd się wziął projekt "Bałkany. Wspólne dziedzictwo"?
Autor: Ivo Hadjimishev, ARPS
Pomysłodawca projektu i fotograf wystawy

Półwysep Bałkański zawsze był "na rozdrożu" - w najbardziej oczywistym sensie geograficznym, ale też politycznym i kulturowym. Stanowiło to zachętę dla przybyszów, z których niektórzy tylko przemierzali te ziemię w tę i z powrotem, podczas gdy inni zdecydowali się tu zapuścić korzenie. Wszyscy jednak zostawili po sobie ślad, czytelny w zachowanych po dziś dzień dziełach sztuki czy zabytkach. Imperia powstawały i znikały, granice się zmieniały, wojny, często bratobójcze i bezsensowne z dzisiejszej perspektywy, pustoszyły mniejsze i większe regiony. Jednakże cała spuścizna naszych przodków kumulowała się w coraz większych nawarstwieniach pod powierzchnią, nie bacząc na geopoli-tyczne zmiany naszych czasów i czekając na odkrycie.

Od dawna chciałem zrobić wystawę fotograficzną, pokazującą najbardziej charakterystyczne zabytki kulturowe Półwyspu Bałkańskiego. Zdawałem sobie sprawę, że ten temat to przysłowiowa studnia bez dna. Spora część zabytków odkrytych w ostatnich stuleciach trafiła do różnych kolekcji, inne znajdują się w muzeach i archiwach krajów bałkańskich. Przedstawienie ich w pełnym kontekście kulturowym, umożliwiającym jak najlepsze zrozumienie bogactwa i złożoności dawnych cywilizacji, jest zadaniem niemożliwym. Stąd założyłem, że podejmując się tego wyzwania w dobrej wierze, nie roszczę sobie pretensji do pełnego wyczerpania tematu w tym dość ograniczonym, wręcz kameralnym, formacie projektu.

Mój pomysł spotkał się z zainteresowa-niem holenderskiej Fundacji Stichting Horizon z Naarden, której członkom, mieszkającym zarówno w Niemczech, jak i Wielkiej Brytanii, pragnę w tym miejscu wyrazić ogromną wdzięczność za okazane mi zaufanie i niekończącą się cierpliwość. Po wstępnym przedyskutowaniu założeń projektu zdecydowaliśmy się powołać zespół ekspertów, którzy napiszą wstęp do części poświęconych zabytkom antycznym i średniowiecznym i będą także naukowymi konsultantami zadania. Uznaliśmy też, że ważne będzie zaanga-żowanie do projektu badaczy z poszcze-gólnych krajów, którzy będą mogli przedstawić swoje opinie o wybranych do prezentacji zabytkach. To z kolei zainspi-rowało nas do pomysłu, aby zaangażować także francuskiego eksperta z dziedziny nauk humanistycznych, który odwiedzi poszczególne kraje i wzorem francuskich podróżników z XVIII i XIX w., napisze dziennik podróży po współczes-nych Bałkanach.

Jak to zwykle bywa przy tego typu projektach, przygotowany materiał zdjęciowy był dziesięciokrotnie większy niż pierwotnie planowano. Po wybraniu materiałów do niniejszej wystawy z części pozostałych zdjęć powstała inna wystawa fotograficzna The Manuscript Heritage of the Balkans, 6th-18th Centuries Collection. Inne zdjęcia zostały wykorzystane do publikacji dwóch unikatowych albańskich manuskryptów: Beratinus I i Beratinus II oraz do towarzyszącego wystawie z okazji 22. Międzynarodowego Kongresu Studiów Bizantyjskich w Sofii katalogu The Radiance of Byzantine: Illuminated Greek Manuscripts from the Balkans.

I tak, krok po kroku, powstała niniejsza wystawa.

Na koniec pragnę wyrazić głęboką wdzięczność każdemu, kto wziął udział w projekcie za podzielenie się swoją niezwykłą wiedzą, doświadczeniem i innymi talentami, które umożliwiły zrealizowanie pierwotnie zakładanego celu - przedstawienia światu pozytyw-nego wizerunku krajów bałkańskich, poprzez pokazanie bogactwa naszego wspólnego dziedzictwa kulturowego.